వామన ద్వాదశి లేదా వామన జయంతి భాద్రపద మాసంలోని శుక్ల పక్ష ద్వాదశిని వామన ద్వాదశి అంటారు. ఈ రోజున, శ్రీ హరి విష్ణు..వామన అవతారం లేదా వామన దేవ రూపంలో జన్మించాడు. ఈ అవతారం మానవ రూపంలో విష్ణువు యొక్క మొదటి అవతారం. వామన దేవ విష్ణువు యొక్క ఐదవ అవతారం.
శ్రీ మహావిష్ణువు తన మొదటి నాలుగు అవతారాలను జంతువు రూపంలో తీసుకున్నాడు. మత్స్యావతారం, కూర్మావతారం, వరాహ అవతారం, నరసింహావతారం ఉన్నాయి. విష్ణువు వామన అవతారంలో మరుగుజ్జు బ్రాహ్మణుడి రూపాన్ని ధరించాడు. దక్షిణ భారతదేశంలో ఉపేంద్ర అని కూడా పిలుస్తారు. వామన ద్వాదశి రోజున, వామన దేవ్ తల్లి అదితి,ఋషి కశ్యపుల ఇంట్లో జన్మించాడు.
వామన ద్వాదశి శుభ ముహూర్తం
2023 సంవత్సరంలో వామన జయంతి లేదా వామన ద్వాదశి సెప్టెంబర్ 26న వచ్చింది.
ద్వాదశి తేదీ సెప్టెంబర్ 26 మంగళవారం ఉదయం 5 గంటలకు ప్రారంభమవుతుంది.
ద్వాదశి తిథి సెప్టెంబర్ 27వ తేదీ బుధవారం మధ్యాహ్నం 01:45 గంటలకు ముగుస్తుంది.
వామనద్వాదశి వ్రతకథ
భాగవతం ప్రకారం స్వర్గలోకంలో ఇంద్రుని అధికారాన్ని తిరిగి స్థాపించేందుకు విష్ణువు వామన అవతారం తీసుకున్నాడు. దేవలోకాన్ని రాక్షస రాజు బలి స్వాధీనం చేసుకున్నాడు. బలి విరోచన కుమారుడు, ప్రహ్లాదుని మనవడు.ఈయన దయగల రాక్షస రాజుగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. తన తపస్సు, బలం ద్వారా బలి త్రిలోకాల పై ఆధిపత్యం సాధించాడని కూడా చెబుతారు. వామనుడు మరుగుజ్జు బ్రాహ్మణుడి వేషంలో బలి వద్దకు వెళ్లి తన జీవనానికి మూడెకరాలతో సమానమైన భూమిని ఇవ్వాలని కోరాడు. అతని చేతిలో చెక్క గొడుగు ఉంది. గురు శుక్రాచార్యుల హెచ్చరికలు ఉన్నప్పటికీ, వామనుడి కోరికను నెరవేరుస్తానని బలి వాగ్దానం చేస్తాడు.
బలి చక్రవర్తి వాగ్దానం ఇవ్వడంతో వామనుడు తన పరిణామాన్ని ఎంతగానో పెంచుకుంటాడు. అలా తన మొదటి అడుగులోనే మొత్తం భూమిని కొలిచేస్తాడు. రెండవ దశలో దేవలోకాన్ని కొలుస్తాడు. దీని తరువాత బ్రహ్మ తన కమండలంలోని నీటితో వామనుని పాదాలను కడిగాడు. మూడో అడుగుకు భూమి లేదు. బలి, తన మాటకు కట్టుబడి, మూడవ అడుగు వేయడానికి వామనుడికి తన తలను సమర్పించాడు. బలి చక్రవర్తి నిబద్ధతకు వామన అవతారంలో ఉన్న శ్రీమహావిష్ణువు చాలా సంతోషిస్తాడు. బలి తాత ప్రహ్లాదుడు విష్ణుభక్తుడు కాబట్టి, వామనుడు బలికి పాతాళాన్ని ఇవ్వాలని నిర్ణయించుకుంటాడు. బలి తలపై తన మూడవ అడుగు ఉంచుతాడు. దాని ఫలితంగా బలి పాతాళానికి చేరుకుంటాడు.
మరో కథనం ప్రకారం, వామనుడు..బలి తలపై కాలు మోపడం ద్వారా బలికి అమరత్వాన్ని ఇచ్చాడు. విష్ణువు తన గొప్ప రూపంలో కనిపించి రాజుకు మహాబలి అనే బిరుదును ఇచ్చాడు, ఎందుకంటే బలి తన భక్తి, నిబద్ధత కారణంగా తనను తాను మహాత్ముడిగా నిరూపించుకున్నాడు. విష్ణువు మహాబలికి స్వర్గ లోకాన్ని అనుగ్రహిస్తాడు. అక్కడ అతను తన సద్గుణ తాత ప్రహ్లాదుడు, ఇతర దైవిక ఆత్మలను కలుసుకున్నాడు.
