
బాల్యం నుంచి జీవితాంతం.. తల్లిదండ్రులదే తొలి గురుస్థానం
పిల్లల వ్యక్తిత్వ వికాసంలో తల్లిదండ్రుల పాత్ర అనిర్వచనీయం. బిడ్డ తొలి అడుగు నుంచి జీవితంలో ఉన్నత శిఖరాలను అధిరోహించే వరకు ప్రతి దశలోనూ వారికి అండగా నిలుస్తారు. పిల్లల కలలను సాకారం చేయడానికి తమ సుఖసంతోషాలను సైతం త్యాగం చేస్తారు. కష్టాలను చిరునవ్వుతో భరిస్తూ, సంతానం సంతోషంలోనే తమ ఆనందాన్ని వెతుక్కుంటారు. ప్రేమతో లాలించడం, తప్పులను సరిదిద్దడం, మంచి చెడులను వివరిస్తూ నైతిక విలువలను అలవర్చడం.. ఇలా పిల్లల జీవితానికి బలమైన పునాది వేస్తారు.
ఈ క్రమంలో పిల్లలను ఎలా పెంచాలో తెలియజేస్తూ ప్రాచీన నీతిశాస్త్రం ఒక ముఖ్యమైన సందేశాన్ని అందిస్తోంది.
లాలయేత్ పంచ వర్షాణి, దశ వర్షాణి తాడయేత్
ప్రాప్తే తు షోడశే వర్షే, పుత్రం మిత్రవదాచరేత్.
ఈ శ్లోకం సారాంశం ప్రకారం.. చిన్నతనంలో ప్రేమతో లాలించాలి. ఎదిగే వయసులో క్రమశిక్షణను అలవర్చాలి. యుక్తవయస్సుకు వచ్చిన తర్వాత బిడ్డను స్నేహితుడిలా భావించి, అతడి ఆలోచనలకు విలువనిస్తూ మార్గనిర్దేశం చేయాలి. ఇక్కడ శిక్షించడం కంటే తప్పును అర్థం చేయించడం, ఆజ్ఞాపించడం కంటే బాధ్యతను నేర్పించడం, భయపెట్టడం కంటే నమ్మకాన్ని కల్పించడం ముఖ్యమనే సందేశాన్ని గ్రహించాలి. పిల్లల వయసుకు అనుగుణంగా తల్లిదండ్రుల ప్రేమ, మార్గదర్శకత్వం రూపం మారాలి.
పురాణాల్లోనూ తల్లిదండ్రుల మహిమ
హిందూ ధర్మ సంప్రదాయంలో తల్లిదండ్రులకు అత్యున్నత స్థానం కల్పించారు. పార్వతీపరమేశ్వరులు జగత్తుకు ఆదిదంపతులుగా, వినాయకుడు, కుమారస్వామికి తల్లిదండ్రులుగా పూజలందుకుంటున్నారు. తల్లిదండ్రుల చుట్టూ ప్రదక్షిణ చేసి, వారిలోనే సమస్త లోకాలను దర్శించిన వినాయకుడు తల్లిదండ్రుల గొప్పతనాన్ని లోకానికి చాటాడు. తల్లిదండ్రులే తనకు సకల తీర్థాలు, సమస్త లోకాలు అనే భావనను తన కార్యాచరణతో చాటిచెప్పాడు.
శ్రీకృష్ణుడి జన్మవృత్తాంతంలో దేవకీ వసుదేవుల త్యాగం, ధైర్యం మనకు కనిపిస్తాయి. కంసుడి చెరసాలలో ఎన్నో కష్టాలను అనుభవించినప్పటికీ, దైవ సంకల్పంపై విశ్వాసంతో వారు నిలిచారు. మరోవైపు, కన్నబిడ్డ కాకపోయినా శ్రీకృష్ణుడిని అపారమైన ప్రేమతో పెంచిన యశోదానందుల వాత్సల్యం మాతృప్రేమకు మధురమైన ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. అల్లరి చేసినప్పుడు మందలించడం, తప్పు చేసినప్పుడు సరిదిద్దడం, ఆప్యాయత అవసరమైనప్పుడు గుండెలకు హత్తుకోవడం.. యశోదమ్మ ప్రేమలోని విభిన్న కోణాలు.
అలాగే అత్రి మహర్షి, అనసూయాదేవుల గాథలో భక్తి, పవిత్రత, మాతృవాత్సల్యాల విశిష్టత కనిపిస్తుంది. దైవాన్ని సైతం తమ ప్రేమతో బంధించిన మహనీయులుగా వారు పురాణాల్లో చిరస్థాయిగా నిలిచారు. ఈ కథలన్నీ తల్లిదండ్రుల ప్రేమలోని గొప్పతనాన్ని, వారి త్యాగాల్లోని ఔన్నత్యాన్ని మనకు గుర్తుచేస్తాయి.
‘మాతృదేవోభవ.. పితృదేవోభవ’
‘మాతృదేవోభవ, పితృదేవోభవ’ అనే వేదవాక్యం భారతీయ సంస్కృతిలో తల్లిదండ్రులకు ఉన్న స్థానాన్ని స్పష్టంగా తెలియజేస్తుంది. తల్లిని దైవంగా భావించాలి, తండ్రిని దైవంగా గౌరవించాలి అన్నది ఈ సందేశంలోని అంతరార్థం. మనకు జన్మనిచ్చి, జీవితాన్ని పరిచయం చేసి, మంచి మార్గంలో నడిపించే తల్లిదండ్రులను గౌరవించడం కేవలం కుటుంబ బాధ్యత మాత్రమే కాదు.. అది మన సంస్కారం, మన ధర్మం.
అయితే తల్లిదండ్రులను గౌరవించడం అంటే పండుగ రోజుల్లో పూజించడం, ప్రత్యేక సందర్భాల్లో బహుమతులు ఇవ్వడం మాత్రమే కాదు. వారి మాటలకు విలువనివ్వడం, వారి భావాలను అర్థం చేసుకోవడం, కష్టసుఖాల్లో తోడుగా ఉండడం, వృద్ధాప్యంలో వారి అవసరాలను గుర్తించి ఆదుకోవడం కూడా అంతే ముఖ్యం. వయసు పెరిగే కొద్దీ వారికి కావాల్సింది కేవలం ఆర్థిక భరోసా మాత్రమే కాదు.. ఆప్యాయత, ఆత్మీయత, భద్రత, తమ మాట వినే మనసు కూడా.
వృద్ధాప్యంలో అండగా నిలవడమే నిజమైన కృతజ్ఞత
బాల్యంలో పిల్లలు నడవలేనప్పుడు చేతిపట్టి నడిపించిన తల్లిదండ్రులు, వారు అనారోగ్యంతో బాధపడినప్పుడు రాత్రింబవళ్లు కంటికి రెప్పలా కాపాడిన తల్లిదండ్రులు.. తమ జీవితంలోని ఎన్నో విలువైన క్షణాలను పిల్లల కోసమే వెచ్చిస్తారు. పిల్లలు ఎదిగి తమ జీవితాల్లో స్థిరపడిన తర్వాత, అదే ప్రేమతో తల్లిదండ్రులను ఆదరించాల్సిన బాధ్యత వారిపై ఉంటుంది.
వృద్ధాప్యంలో వారి ఆరోగ్యాన్ని పట్టించుకోవడం, అవసరమైన వైద్యసహాయం అందించడం, ఒంటరితనం దరిచేరకుండా చూడడం, వారితో కొంత సమయం గడపడం, వారి ఆత్మగౌరవాన్ని కాపాడడం ప్రతి ఒక్కరూ ఆచరించాల్సిన విలువలు. ఉద్యోగాలు, కుటుంబ బాధ్యతలు, ఆధునిక జీవనశైలి మధ్య బిజీగా గడిపినా.. తల్లిదండ్రుల కోసం కొంత సమయాన్ని కేటాయించడం మరచిపోకూడదు. దూరంగా ఉన్నా పలకరింపు, ఆప్యాయమైన మాట, అవసరమైనప్పుడు అందించే సహాయం వారి మనసుకు ఎంతో ఊరటనిస్తాయి.
తల్లిదండ్రుల సేవను భారంగా భావించకుండా, మనల్ని ఈ స్థాయికి తీసుకువచ్చిన వారి పట్ల కృతజ్ఞతగా చూడాలి. వారి అభిప్రాయాలు మనతో ఏకీభవించకపోయినా గౌరవంగా మాట్లాడటం, వారి స్వతంత్రతకు విలువనివ్వడం, నిర్ణయాల్లో వారిని భాగస్వాములను చేయడం ఆరోగ్యకరమైన కుటుంబ బంధాలకు పునాది.
తరతరాలకు అందించాల్సిన సంస్కారం
పిల్లలు చెప్పిన మాటల కంటే తల్లిదండ్రుల ఆచరణ నుంచే ఎక్కువ నేర్చుకుంటారు. మనం మన తల్లిదండ్రులను ఎలా గౌరవిస్తున్నామో గమనించే పిల్లలు, రేపు తమ తల్లిదండ్రుల పట్ల కూడా అదే విధమైన ప్రవర్తనను అలవర్చుకునే అవకాశం ఉంది. అందుకే పెద్దలను గౌరవించడం, కుటుంబ బంధాలను కాపాడుకోవడం, కష్టకాలంలో ఒకరికొకరు అండగా నిలవడం వంటి విలువలను ఆచరణలో చూపించాలి. అలా చేస్తేనే సంస్కారం ఒక తరం నుంచి మరో తరానికి సహజంగా అందుతుంది.
తల్లిదండ్రులు మన జీవితానికి మూలం.. మన ఎదుగుదలకు బలం.. మన విజయాల వెనుక కనిపించని శక్తి. వారు మన కోసం చేసిన త్యాగాలకు పూర్తిగా ప్రతిఫలం చెల్లించడం సాధ్యం కాకపోవచ్చు. కానీ ప్రేమతో పలకరించడం, గౌరవంగా చూడడం, అవసరమైనప్పుడు అండగా నిలవడం ద్వారా మన కృతజ్ఞతను చాటుకోవచ్చు.
తల్లిదండ్రులు ఉన్నప్పుడే వారి విలువను గుర్తించాలి. వారి ఆశీస్సులను పొందాలి. బాల్యంలో మనకు నీడనిచ్చిన వారిని జీవిత చరమాంకంలో మనమే నీడగా నిలిచి ఆదరించాలి. అదే నిజమైన ధర్మం.. అదే భారతీయ సంస్కృతి అందించే సందేశం.. అదే తల్లిదండ్రులకు మనం సమర్పించగల అత్యంత విలువైన కానుక.





