0views
మధ్యప్రదేశ్ లోని భోజ్ శాల సరస్వతీ దేవి ఆలయమని మధ్యప్రదేశ్ హైకోర్టు తేల్చి చెప్పింది. దీంతో శనివారం భక్తులు భారీగా అక్కడికి చేరుకొని, పూజలు నిర్వహించారు. విద్యా రంగంలో, తక్షశిల మరియు నలంద విశ్వవిద్యాలయాల తర్వాతి స్థానంలోనే ధారానగరి అంటే భోజ్ శాల పేరు ప్రస్తావన వచ్చింది. లండన్ లో వున్న వాగ్దేవి అమ్మవారి విగ్రహాన్ని తిరిగి స్వదేశానికి రప్పించే ప్రస్తుతం చర్చలు జరుగుతున్నాయి. చట్టబద్ధమైన మార్గాల ద్వారా అమ్మవారి విగ్రహాన్ని తిరిగి భోజ్శాలకు తీసుకువస్తానని ముఖ్యమంత్రి డాక్టర్ మోహన్ యాదవ్ కూడా స్పష్టం చేశారు.
అయితే వసంత పంచమి రోజు సరస్వతీ దేవి సాక్షాత్కరించింది కూడా సరిగ్గా భోజశాలలోనే. సరస్వతీ మాత విశేష అనుగ్రహం ద్వారా భోజ మహారాజు అరవై నాలుగు కళలలో ప్రావీణ్యం సాధించారు. అలాగే 84 గ్రంథాలను కూడా రచించారు. భోజ మహారాజు భక్తికి ప్రసన్నురాలైన సరస్వతీ దేవి, ఆయనకు తన దివ్య దర్శనాన్ని అనుగ్రహించింది.సరస్వతి ఆవిర్భవించిన స్థలంలో, ఆమె ఏ రూపంలో అయితే ప్రత్యక్షమైందో, సరిగ్గా ఆ రూపంలోనే రాజు భోజుడు ఆ దేవతా మూర్తిని ప్రతిష్ఠించాడు.
రాజా భోజుడు తన పరిపాలనా కాలంలో (1010–1055 CE) ఈ ఆలయ నిర్మాణాన్ని చేపట్టారు. 1464లో, ముహమ్మద్ ఖిల్జీ ధారానగరిపై దండెత్తి, భోజశాలను ధ్వంసం చేసి, వాగ్దేవి విగ్రహాన్ని అపవిత్రం చేసి, ఆ ప్రాంగణం నుండి తొలగించాడు.1875లో జరిగిన తవ్వకాలలో, వాగ్దేవి మాత విగ్రహం ఒకటి బయటపడింది; ఇది ప్రస్తుతం లండన్లో ఉంది. 1961లో లండన్ పర్యటన సందర్భంగా చరిత్రకారుడు డాక్టర్ విష్ణు శ్రీధర్ వాకన్కర్ ఈ విషయాన్ని ధృవీకరించారు.
2003 ఫిబ్రవరి 18–19 తేదీలలో, భోజ్శాల ఉద్యమం సందర్భంగా ముగ్గురు కార్యకర్తలు తమ ప్రాణాలను త్యాగం చేశారు. తత్ఫలితంగా, 2003 ఏప్రిల్ 8న, హిందువులు అక్కడ పూజలు మరియు ప్రార్థనలు చేసుకునే హక్కును సాధించుకున్నారు. 1960 నుండి సాహిత్య రంగంలో ప్రదానం చేయబడుతున్న ‘జ్ఞానపీఠ్ పురస్కారం’ యొక్క చిహ్నం భోజ్శాలలోని మాత వాగ్దేవి స్ఫూర్తితో రూపొందించబడిందన్న విషయం కూడా ఇక్కడ గమనార్హం.
