ఉత్తరప్రదేశ్లోని సహరాన్పూర్ కలెక్టరేట్ ప్రాంగణంలో మసీదు కూల్చివేత అనంతరం బయటపడిన పురాతన బావి ఇప్పుడు చర్చనీయాంశంగా మారింది. నేల కింద దాగి ఉన్న ఈ బావిని పరిశీలించేందుకు **ఆర్కియాలజికల్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా (ASI) అధికారులు అక్కడికి చేరుకున్నారు. బావి నిర్మాణ కాలం, నిర్మాణ శైలి, చారిత్రక ప్రాధాన్యాన్ని గుర్తించేందుకు ప్రాథమిక పరిశీలన చేపట్టారు.
మసీదు శిథిలాలను తొలగిస్తున్న సమయంలో నేల కింద ఒక స్లాబ్ కనిపించింది. దాన్ని తొలగించగా బావి బయటపడినట్లు అధికారులు తెలిపారు. ప్రస్తుతం బావి చుట్టూ భద్రతను కట్టుదిట్టం చేశారు.
ASI అధికారుల ప్రాథమిక పరిశీలనలో బావిని లఖోరీ ఇటుకలతో నిర్మించినట్లు గుర్తించారు. ఇటుకలను కలిపేందుకు సున్నం-సుర్ఖీ మిశ్రమాన్ని ఉపయోగించిన ఆనవాళ్లు కనిపించినట్లు అధికారులు వెల్లడించారు.
బావి సుమారు 20 అడుగుల లోతు, 3 అడుగుల వ్యాసం కలిగి ఉన్నట్లు ప్రాథమికంగా గుర్తించారు. పైభాగం నుంచి సుమారు మూడు అడుగుల వరకు పలుచటి సున్నపు పొర ఉన్నట్లు కూడా పరిశీలనలో వెల్లడైంది.
ఇలాంటి నిర్మాణ పద్ధతితో ఉన్న బావులు ఎగువ, మధ్య గంగా లోయ ప్రాంతాల్లో కనిపిస్తాయని, ఈ నిర్మాణ శైలి తర్వాతి మధ్యయుగ కాలంతో సంబంధం కలిగి ఉండే అవకాశం ఉందని పురావస్తు అధికారులు ప్రాథమికంగా పేర్కొన్నారు. అయితే బావి ఖచ్చితంగా ఏ కాలానికి చెందినదో ఇప్పుడే నిర్ధారించలేమని, పూర్తి స్థాయి పరిశీలన అనంతరం మాత్రమే స్పష్టత వస్తుందని తెలిపారు.
మసీదు కూల్చివేత తర్వాత వెలుగులోకి వచ్చిన చరిత్ర
సహరాన్పూర్ కలెక్టరేట్ ప్రాంగణంలోని మసీదు నిర్మాణంపై వివాదం కొంతకాలంగా రాజకీయంగా కూడా చర్చకు దారితీసింది. ప్రభుత్వ భూమిలో మసీదు నిర్మించారనే అధికారుల వాదన నేపథ్యంలో కూల్చివేత చేపట్టినట్లు సమాచారం. మసీదు కమిటీ కోర్టును ఆశ్రయించినప్పటికీ, ఆ పిటిషన్ తిరస్కరించబడిన అనంతరం కూల్చివేత జరిగినట్లు అధికారులు తెలిపారు.
అయితే కూల్చివేత అనంతరం అదే ప్రదేశంలో పురాతన నిర్మాణ ఆనవాళ్లు బయటపడటంతో ఆసక్తి మరింత పెరిగింది. ముఖ్యంగా లఖోరీ ఇటుకలు, సున్నం-సుర్ఖీ వంటి సంప్రదాయ నిర్మాణ పదార్థాల వినియోగం బావి పురాతనతపై ప్రశ్నలను లేవనెత్తింది.
బావి చరిత్రపై ఉత్కంఠ
ఈ బావి ఎప్పుడు నిర్మించబడింది? ఏ ప్రయోజనం కోసం నిర్మించారు? కలెక్టరేట్ ప్రాంగణంలోని ఈ ప్రాంతానికి గతంలో ఉన్న చారిత్రక నేపథ్యం ఏమిటి? వంటి ప్రశ్నలకు ASI పరిశీలన ద్వారా సమాధానాలు లభించే అవకాశం ఉంది.
అయితే ఒక విషయం మాత్రం స్పష్టం—కూల్చివేత అనంతరం వెలుగులోకి వచ్చిన ఈ పురాతన బావి సహరాన్పూర్ ప్రాంతం గత చరిత్రపై కొత్త ఆసక్తిని రేకెత్తిస్తోంది. ASI పూర్తి పరిశీలనలో ఈ నిర్మాణానికి సంబంధించిన మరిన్ని చారిత్రక ఆధారాలు బయటపడతాయా అన్నది ఇప్పుడు ఆసక్తికరంగా మారింది.
