దశాబ్దాలుగా నక్సలిజం ప్రభావం.. మరోవైపు సరైన రహదారులు, విద్యుత్ వంటి కనీస సౌకర్యాల కొరత. దీంతో ఆధునిక ప్రపంచానికి దూరంగా ఉన్న ఓ మారుమూల గిరిజన గ్రామంలో ఇప్పుడు టీవీ సందడి మొదలైంది. ఇన్నాళ్లూ టెలివిజన్ అంటే తెలియని గ్రామస్తులు ఇప్పుడు ఒకేచోట కూర్చొని వార్తలు, విద్యా కార్యక్రమాలు, వినోద కార్యక్రమాలను వీక్షిస్తున్నారు. ఛత్తీస్‌గఢ్‌లోని దంతేవాడ జిల్లా లావా గ్రామంలో చోటుచేసుకున్న ఈ మార్పు అందరి దృష్టిని ఆకర్షిస్తోంది.
దంతేవాడ జిల్లా కువాకొండ బ్లాక్ పరిధిలోని లావా ఓ చిన్న గిరిజన గ్రామం. బైలాడిలా కొండలు, దట్టమైన అడవుల మధ్య ఉన్న ఈ గ్రామంలో మొత్తం 21 గిరిజన కుటుంబాలు నివసిస్తున్నాయి. దశాబ్దాలుగా నక్సలిజం ప్రభావం, క్లిష్టమైన భౌగోళిక పరిస్థితుల కారణంగా ఈ గ్రామం ఆధునిక సౌకర్యాలకు దూరంగా ఉండిపోయింది.
గ్రామానికి సరైన రహదారి సౌకర్యం కూడా లేదు. నిత్యావసరాల కోసం, ప్రభుత్వ ప్రజాపంపిణీ వ్యవస్థ ద్వారా రేషన్ సరుకులు పొందేందుకు సైతం గ్రామస్తులు కొండలు, రాతి మార్గాల గుండా కిలోమీటర్ల దూరం నడవాల్సిన పరిస్థితి. అలాంటి గ్రామంలో ఇప్పుడు తొలిసారిగా టెలివిజన్ శబ్దాలు వినిపించడం విశేషంగా మారింది.
సౌర విద్యుత్తుతో కమ్యూనిటీ టీవీ
ముఖ్యమంత్రి విష్ణుదేవ్ సాయ్ నేతృత్వంలోని ఛత్తీస్‌గఢ్ ప్రభుత్వం బస్తర్ ప్రాంతంలోని మారుమూల గ్రామాలకు అభివృద్ధి ఫలాలను చేరవేసే ప్రయత్నాల్లో భాగంగా ఈ వినూత్న కార్యక్రమాన్ని చేపట్టింది. దంతేవాడ జిల్లా యంత్రాంగం, ఛత్తీస్‌గఢ్ పునరుత్పాదక ఇంధన అభివృద్ధి సంస్థ (CREDA) సంయుక్తంగా లావా గ్రామంలో సౌర విద్యుత్తుతో పనిచేసే కమ్యూనిటీ టెలివిజన్‌ను ఏర్పాటు చేశాయి.
గ్రామంలో విద్యుత్ గ్రిడ్ సౌకర్యం అందుబాటులో లేని పరిస్థితిని దృష్టిలో పెట్టుకుని సోలార్ విద్యుత్తును వినియోగించారు. దీంతో గ్రామంలోని 21 కుటుంబాల ప్రజలందరూ ఒకచోట చేరి టీవీ కార్యక్రమాలను వీక్షించే అవకాశం ఏర్పడింది.
వార్తలు, విద్యా కార్యక్రమాలు, ప్రభుత్వ సంక్షేమ పథకాల సమాచారం, దేశవిదేశాల్లో జరుగుతున్న పరిణామాలు తెలుసుకునేందుకు ఈ టీవీ ఉపయోగపడనుంది. ఆధునిక సమాచార సాంకేతికతను మారుమూల గిరిజన ప్రాంతాలకు చేరువ చేయడంలో ఇది కీలక ముందడుగుగా నిలుస్తోంది.
నక్సలిజం ప్రభావం నుంచి అభివృద్ధి వైపు!
లావా, పరిసర ప్రాంతాల్లోని పురేంగల్ ప్రాంతం గతంలో నక్సలిజం ప్రభావంతో అనేక సమస్యలను ఎదుర్కొంది. దట్టమైన అడవులు, ఎత్తైన కొండలు, భద్రతాపరమైన సవాళ్ల కారణంగా ప్రభుత్వ అధికారులు అక్కడికి చేరుకోవడం, అభివృద్ధి కార్యక్రమాలను అమలు చేయడం కష్టంగా ఉండేది.
అయితే భద్రతా పరిస్థితుల్లో వచ్చిన మార్పులతో ఇప్పుడు ప్రభుత్వ యంత్రాంగం మారుమూల గ్రామాలకు చేరువవుతోంది. ఇటీవల జిల్లా కలెక్టర్, స్థానిక ప్రజాప్రతినిధులు లావా గ్రామాన్ని సందర్శించి గిరిజనులతో సమావేశమయ్యారు. వారి సమస్యలు, అవసరాలను తెలుసుకున్నారు. గతంలో అధికారుల రాక కూడా కష్టంగా ఉండే ప్రాంతంలో ఇప్పుడు అభివృద్ధి కార్యక్రమాలు చేపట్టడం గ్రామస్తుల్లో కొత్త ఆశలు నింపుతోంది.
మారుతున్న బస్తర్‌కు నిదర్శనం!
లావా గ్రామంలో కమ్యూనిటీ సోలార్ టీవీ ఏర్పాటుపై ముఖ్యమంత్రి విష్ణుదేవ్ సాయ్ హర్షం వ్యక్తం చేశారు. బస్తర్‌లోని మారుమూల, దుర్గమ గ్రామాలకు అభివృద్ధి, విద్య, ఆధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని అందించడం రాష్ట్ర ప్రభుత్వ ప్రాధాన్యత అని పేర్కొన్నారు. నక్సలిజం ప్రభావంతో గతంలో అభివృద్ధికి దూరంగా ఉన్న గ్రామాల్లో ఇప్పుడు కొత్త అవకాశాలు ఏర్పడుతున్నాయని తెలిపారు.
ఒకప్పుడు బయటి ప్రపంచానికి దూరంగా ఉన్న లావా గ్రామంలో ఇప్పుడు టీవీ ద్వారా దేశవిదేశాల సమాచారాన్ని తెలుసుకునే అవకాశం ఏర్పడింది. ఇది కేవలం ఒక టెలివిజన్ ఏర్పాటు మాత్రమే కాదు.. మారుమూల గిరిజన ప్రాంతాలను అభివృద్ధి బాటలోకి తీసుకురావాలన్న ప్రయత్నంలో మరో ముందడుగు.
