( జూలై 26 – కార్గిల్ విజయ్ దివస్ )
భారత చరిత్రలో సైనికుల ధైర్యసాహసాలు, త్యాగనిరతి, దేశభక్తికి నిదర్శనంగా చిరస్థాయిగా నిలిచిపోయిన ఘట్టాల్లో కార్గిల్ యుద్ధం ఒకటి. ఆధునిక ప్రపంచ చరిత్రలో అణ్వస్త్ర దేశాల మధ్య జరిగిన యుద్ధాల్లో అది రెండో యుద్ధం. ఆ యుద్ధంలో భారత్ విజయాన్ని స్మరించుకోడానికి ప్రతీ ఏడాది జూలై 26న కార్గిల్ విజయ్ దివస్ జరుపుకుంటాం.
1999లో పాకిస్తాన్ సైన్యానికి చెందిన కొన్ని ప్రత్యేక దళాలు ఉగ్రవాదుల ముసుగులో నియంత్రణ రేఖ దాటి జమ్మూకశ్మీర్లోని కార్గిల్, ద్రాస్, బటాలిక్, టోలోలింగ్ ప్రాంతాల్లోని ఎత్తైన పర్వత శిఖరాలను రహస్యంగా ఆక్రమించాయి. శ్రీనగర్ – లెహ్ జాతీయ రహదారిపై ఆధిపత్యం సాధించి, లద్దాఖ్ ప్రాంతానికి భారత సైన్యానికి వెళ్ళే సరఫరా మార్గాన్ని దెబ్బతీయడమే వారి ప్రధాన వ్యూహం.
పాకిస్తాన్ చొరబాటును గుర్తించిన భారత సైన్యం ‘ఆపరేషన్ విజయ్’ పేరుతో భారీ సైనిక చర్యను ప్రారంభించింది. భారత వైమానిక దళం ‘ఆపరేషన్ సఫేద్ సాగర్’ ద్వారా భూసేనకు కీలక సహకారం అందించింది. సుమారు 16 వేల నుంచి 18 వేల అడుగుల ఎత్తులో, మైనస్ ఉష్ణోగ్రతలు, ఆక్సిజన్ కొరత, నిటారుగా ఉన్న కొండచరియలు వంటి అత్యంత ప్రతికూల పరిస్థితుల్లో భారత జవాన్లు అసాధారణ పోరాట పటిమను ప్రదర్శించారు. శత్రువు ఎత్తైన ప్రాంతాల్లో ఉండటం వల్ల వారికి వ్యూహాత్మక ఆధిక్యం ఉన్నప్పటికీ, భారత సైనికులు ఒక్కో శిఖరాన్ని ప్రాణాలను పణంగా పెట్టి తిరిగి స్వాధీనం చేసుకున్నారు.
టోలోలింగ్, టైగర్ హిల్, పాయింట్ 4875 వంటి కీలక శిఖరాలను తిరిగి స్వాధీనం చేసుకోవడం యుద్ధంలో కీలక మలుపుగా నిలిచింది. దాదాపు రెండు నెలల పాటు సాగిన ఈ యుద్ధంలో భారత సైన్యం అపూర్వమైన శౌర్యాన్ని ప్రదర్శించింది. చివరకు 1999 జూలై 26న కార్గిల్ ప్రాంతంలోని ఆక్రమిత భూభాగాన్ని పూర్తిగా విముక్తి చేసి విజయాన్ని సాధించింది. ఆ యుద్ధంలో 527 మంది భారత సైనికులు అమరులయ్యారు. వెయ్యి మందికి పైగా సైనికులు గాయపడ్డారు.
కార్గిల్ యుద్ధంలో కెప్టెన్ విక్రమ్ బాత్రా, లెఫ్టినెంట్ మనోజ్ కుమార్ పాండే, గ్రెనేడియర్ యోగేంద్ర సింగ్ యాదవ్, రైఫిల్మన్ సంజయ్ కుమార్ వంటి వీరులు చూపిన అసాధారణ పరాక్రమం భారత సైనిక చరిత్రలో సువర్ణాక్షరాలతో లిఖించబడింది. వారి నాయకత్వం, తెగువ, అచంచల దేశభక్తి నేటికీ భారత యువతకు స్ఫూర్తిగా నిలుస్తున్నాయి.
కార్గిల్ విజయ్ దివస్ కేవలం ఒక యుద్ధ విజయం మాత్రమే కాదు; భారత భౌగోళిక సమగ్రతను కాపాడేందుకు మన సైనికులు చేసిన త్యాగానికి దేశం అర్పించే గౌరవ నివాళి. ఈ దినోత్సవం భారత సైన్యపు క్రమశిక్షణ, వ్యూహాత్మక నైపుణ్యం, దేశ రక్షణ పట్ల అంకితభావాన్ని తరతరాలకూ గుర్తు చేస్తూ ఉంటుంది.
