వందేళ్లుగా కొనసాగుతున్న గోసేవ సంప్రదాయం

గోవులను కట్టకుండా స్వేచ్ఛగా వదిలేయడం.. పాలు ఇచ్చే ఆవుల నుంచి ఒక్క చుక్క పాలు కూడా పితకకపోవడం.. వినడానికి ఆశ్చర్యంగా అనిపించినా, ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని ఓ గోశాలలో శతాబ్ద కాలంగా ఇదే సంప్రదాయం కొనసాగుతోంది. గోమాత పాలను పూర్తిగా దూడలకే వదిలేస్తూ, వందలాది గోవంశాలకు నిస్వార్థంగా సేవ చేస్తున్న ఈ గోశాల ప్రత్యేకతగా నిలుస్తోంది.

వారణాసి నగరానికి సుమారు 12 కిలోమీటర్ల దూరంలో గంగా నది తీరంలోని రమ్నా టిక్రీ గ్రామంలో ఈ గోశాల ఉంది. శ్రీ శ్రీ 1008 స్వామి విరాగానంద సరస్వతి ఉర్ఫ్ నంగా బాబా కుటియా సేవా ఆశ్రమం పేరుతో కొనసాగుతున్న ఈ ప్రాంతాన్ని స్థానికులు భితరియా బాబా ఆశ్రమం అని కూడా పిలుస్తారు. సుమారు 30 బీఘాల విస్తీర్ణంలో ఆశ్రమం, ఆలయం, గోశాల, గోవులకు మేత పండించే భూములు ఉన్నాయి.

వందేళ్లుగా కొనసాగుతున్న గోసేవ సంప్రదాయం
ఈ గోశాలకు వందేళ్లకు పైగా చరిత్ర ఉందని ఆశ్రమ నిర్వాహకులు చెబుతున్నారు. 1924లో స్వామి విరాగానంద సరస్వతి ఈ ఆశ్రమాన్ని ప్రారంభించినట్లు పేర్కొంటున్నారు. అప్పటి నుంచి గోసేవకు సంబంధించిన కొన్ని కఠినమైన నియమాలను నేటికీ పాటిస్తున్నారు.

గోవులను ఎక్కడా కట్టకుండా స్వేచ్ఛగా తిరిగేలా చేయడం, ఆవుల నుంచి మనుషులు పాలు పితకకపోవడం ఇక్కడి ప్రధాన ప్రత్యేకతలు. ప్రస్తుతం గోశాలలో సుమారు 350 ఆవులు, 150 ఎద్దులు, దూడలు కలిపి 500కుపైగా గోవంశాలు ఉన్నట్లు నిర్వాహకులు తెలిపారు. పాలు ఇచ్చే ఆవుల పాలను కూడా దూడలకే వదిలేస్తామని, గోశాలలో ఎవరూ పాలు పితకరని వారు చెబుతున్నారు.

గోవులకు ప్రత్యేకమైన ఆహారం
గోవుల ఆరోగ్యాన్ని దృష్టిలో పెట్టుకుని వాటికి ప్రత్యేకమైన ఆహారాన్ని అందిస్తున్నారు. ధాన్యం పువ్వు, గోధుమల భూసా ప్రధాన ఆహారంగా ఇస్తుండగా.. పచ్చిమేత, తవుడు, చొని, ఖలీ, బెల్లం వంటి వాటినీ అందిస్తున్నారు.

వాతావరణ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా ఆహారంలో మార్పులు చేస్తుంటారు. గోవులకు మేత కొరత లేకుండా ముందుగానే పెద్ద మొత్తంలో నిల్వ చేస్తారు. రైతులు, భక్తులు కూడా ట్రాక్టర్ల ద్వారా భూసా, పచ్చిమేత తీసుకొచ్చి గోశాలకు దానం చేస్తుంటారు.

ప్రతి నాదులో గోవులకు సరిపడా మేత అందేలా కొలిచి వేస్తున్నామని సేవాదారులు తెలిపారు. గోవుల తాగునీటి కోసం కూడా ప్రత్యేక ఏర్పాట్లు చేశారు. గోవులు తాగే నీటిని భక్తులు పవిత్రమైన ప్రసాదంగా భావిస్తారని ఆశ్రమానికి వచ్చే వారు చెబుతున్నారు.

అనారోగ్య గోవులకు ప్రత్యేక చికిత్స
గోవులు స్వేచ్ఛగా తిరుగుతూ ఉండటంతో సాధారణంగా ఆరోగ్యంగా ఉంటాయని నిర్వాహకులు చెబుతున్నారు. అయితే ఏదైనా గోవు అనారోగ్యానికి గురైతే ప్రత్యేక ప్రాంతానికి తరలించి చికిత్స అందిస్తారు. వైద్యుల సూచనల మేరకు మందులు ఇస్తారు.

పాలు ఇవ్వలేని వృద్ధ గోవులు, అనాథ గోవులను కూడా ఇక్కడ సమానంగా సంరక్షిస్తున్నారు. కొంతమంది భక్తులు తమ వద్ద ఉన్న వృద్ధ గోవులను కూడా ఆశ్రమానికి అప్పగిస్తుంటారు. వాటిని ఇతర గోవులతో సమానంగా చూసుకుంటున్నారు.

భక్తుల విరాళాలతోనే గోశాల నిర్వహణ
గోశాల నిర్వహణలో భక్తుల సహకారం ఎంతో కీలకంగా ఉందని ఆశ్రమ నిర్వాహకులు తెలిపారు. గోవులకు అవసరమైన పచ్చిమేతను ఆశ్రమానికి చెందిన భూమిలోనే సాగు చేస్తున్నారు. భక్తులు పెద్ద మొత్తంలో భూసాను తీసుకొచ్చి గోశాలకు అందిస్తుంటారు. ఆశ్రమానికి వచ్చే విరాళాలతో భూసా, తవుడు, చొని, బెల్లం వంటి వాటిని కొనుగోలు చేస్తారు. చాలామంది భక్తులు మేతను నేరుగా గోశాలకు తీసుకొచ్చి సమర్పిస్తుంటారు. ప్రభుత్వ సాయం లేకుండానే భక్తులు, స్థానికుల సహకారంతో గోశాల కొనసాగుతోందని నిర్వాహకులు చెబుతున్నారు.

జీతం కోసం కాదు.. గోసేవ కోసం
ఈ గోశాలలో మరో విశేషం సేవాదారుల నిస్వార్థ సేవ. ఇక్కడ పనిచేసే వారికి ప్రత్యేకంగా జీతాలు చెల్లించరు. గ్రామస్థులు, యువత, ఉద్యోగులు తమకు వీలైన సమయంలో గోశాలకు వచ్చి సేవ చేస్తుంటారు.

గోవులకు మేత వేయడం, నీళ్లు పెట్టడం, గోశాలను శుభ్రం చేయడం వంటి పనులను స్వయంగా నిర్వహిస్తున్నారు. ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు, ఉపాధ్యాయులు, వైద్యులు, యువత కూడా తరచూ శ్రమదానం చేసేందుకు వస్తుంటారని నిర్వాహకులు తెలిపారు.

ఆశ్రమానికి చెందిన రమేశానంద సరస్వతి అలియాస్ బుల్లూ బాబా కాశీ హిందూ విశ్వవిద్యాలయంలోని సర్ సుందర్‌లాల్ ఆసుపత్రిలో డ్రెస్‌ర్‌గా పనిచేస్తున్నారు. తనకు వచ్చే జీతంలో ఎక్కువ భాగాన్ని ఆశ్రమం, గోశాల కోసం వినియోగిస్తున్నట్లు ఆయన తెలిపారు. తన వ్యక్తిగత అవసరాల కోసం నెలకు రూ.10 వేలు మాత్రమే తీసుకుంటానని చెప్పారు.

35 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించి గోసేవ
మిర్జామురాద్‌కు చెందిన ఉమేశ్ యాదవ్ వృత్తిరీత్యా ఫిజియోథెరపిస్ట్. ప్రతిరోజూ సాయంత్రం సుమారు 35 కిలోమీటర్లు ప్రయాణించి గోశాలకు వచ్చి సేవ చేస్తున్నట్లు తెలిపారు.

గోబర్ తొలగించడం, గోశాలను శుభ్రం చేయడం, గోవులకు భూసా అందించడం వంటి పనులు చేస్తానని చెప్పారు. ప్రభుత్వ ఉద్యోగం కోసం సిద్ధమవుతున్న విజయ్ యాదవ్ కూడా ప్రతిరోజూ గోశాలకు వస్తున్నట్లు తెలిపారు. తనలాంటి ఎంతోమంది యువకులు ఉదయం, సాయంత్రం గోసేవలో పాల్గొంటున్నారని చెప్పారు.

ఆశ్రమం చుట్టూ ఎన్నో ఆధ్యాత్మిక విశ్వాసాలు
ఈ ఆశ్రమం చుట్టూ అనేక ఆధ్యాత్మిక విశ్వాసాలు కూడా ఉన్నాయి. స్థానికుల నమ్మకం ప్రకారం.. కాశీకి వచ్చిన పరమశివుడు తొలిసారి ఇక్కడ ఆగిన ప్రాంతాన్ని టిక్రీ అని, ఆయన రమించిన ప్రాంతాన్ని రమ్నా అని పిలుస్తారని చెబుతారు.

ఇక్కడ గంగానది ఉత్తరవాహినిగా ప్రవహిస్తుందని భక్తులు విశ్వసిస్తున్నారు. ఆశ్రమంలోని స్వామీజీని స్థానికులు శివుడి అవతారంగా భావిస్తారు. ఆయనకు సంబంధించిన అనేక ఆధ్యాత్మిక కథనాలు ఈ ప్రాంతంలో ప్రచారంలో ఉన్నాయి.

కోరిక తీరితే గోమాతకు మేత సమర్పణ
తమ కోరికలు నెరవేరిన తర్వాత భక్తులు గోశాలకు మేత తీసుకొచ్చి గోమాతకు సమర్పించడం ఇక్కడి సంప్రదాయంగా కొనసాగుతోందని నిర్వాహకులు తెలిపారు.

గోపాష్టమి, గురుపౌర్ణమి వంటి పర్వదినాల్లో ఆశ్రమంలో ప్రత్యేక కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తారు. గురుపౌర్ణమి సందర్భంగా భక్తులకు అన్నదానం కూడా చేస్తారు.

గోవులను పూజించడం మాత్రమే కాకుండా.. వాటి సంరక్షణను ఒక సేవగా భావిస్తూ, పాలను దూడలకే వదిలి, గోవులకు స్వేచ్ఛనిస్తూ, ఎలాంటి ప్రతిఫలం ఆశించకుండా సేవ చేస్తున్న ఈ గోశాల గోసేవకు ఒక ప్రత్యేక ఉదాహరణగా నిలుస్తోంది.